De ontdekking van Amerika

door Maurits van den Toorn wo 30 sep. 2015 9:00

Nee, we gaan het niet over Columbus hebben, maar over de heren Meriwether Lewis en William Clark. Zij reisden vanaf 1804 met een gezelschap van zo’n veertig man door het nog onbekende gebied, dat kort tevoren was aangekocht in de zogenoemde Louisiana Purchase. De expeditie werd zo beroemd dat hij is vereeuwigd op de munt van 5 dollarcent.

Die Louisiana Purchase was wat je noemt een mooie deal: voor vijftien miljoen dollar verkocht Frankrijk in 1803 zijn bezittingen in Noord-Amerika aan de Verenigde Staten, die daardoor in één klap bijna twee keer zo groot werden. Napoleon zag in dat het gebied – praktisch alles tussen de Mississippi en de Rocky Mountains – onverdedigbaar was en Frankrijk weinig opleverde. Hij voorkwam zo dat het in handen van de Britten kon komen.

Op expeditie met Lewis en Clark

En wat doe je dan als je zo’n lap grond hebt gekocht? Want een lap was het, het ging om (stukken van) de huidige staten Louisiana, Arkansas, Missouri, Iowa, Minnesota, North en South Dakota, Nebraska, Kansas, Oklahoma, Texas, New Mexico, Colorado, Wyoming en Montana. Je gaat eens onderzoeken wat je je in handen hebt laten stoppen. President Jefferson liet daarvoor een expeditie uitrusten, die werd geleid door de militairen Lewis en Clark. Het Congres trok er op verzoek van de president 2.500 dollar voor uit.


Lewis en Clark op de 5 Dollar-cent


Op 14 mei 1804 ging de expeditie scheep en voer de Missouri op. Gedurende de tocht van ruim tweeënhalf jaar werd contact gelegd met de Indiaanse volken die er leefden, inzicht gekregen in de geografie van het gebied (de verhoopte scheepvaartverbinding naar het westen bleek niet te bestaan) en werden tientallen planten- en dierensoorten ontdekt.

Het gezelschap bereisde ook het gebied in het westen dat betwist werd door de Verenigde Staten en Groot-Brittannië. Uit de namen die beide landen het gaven, valt al af te leiden hoe dit conflict uiteindelijk afliep: de VS noemde het Oregon Country, de Britten spraken over het Columbia District. De strijd hierover werd in 1846 definitief beëindigd in een verdrag waarin de grens tussen de VS en Canada werd vastgelegd. Het Amerikaanse deel werd later de staten Oregon, Washington en Idaho.

De ontdekking van het westen

Je kan zonder overdrijving zeggen dat Lewis en Clark het westen hebben ontdekt. Ze werden er een soort volkshelden door en het gebied, tot dan toe op kaarten aangeduid als unknown territory, kwam in het blikveld van kolonisten. ‘Go west, young man’ werd een gevleugelde uitdrukking (en is dat nog steeds). Lewis werd als beloning gouverneur van Lousiana – niet de huidige staat, maar het hele gebied. Clark werd verantwoordelijk voor het onderhouden van de relaties met de Indiaanse bevolking. Die aanvankelijk goede relaties verzuurden trouwens naarmate er meer kolonisten westwaarts trokken en de druk op het gebied groter werd.


Lewis en Clark expeditie


Ga zelf op expeditie

Je kunt de expeditie van Lewis en Clark in zekere zin zelf maken door het volgen van het Lewis and Clark National Historic Trail. Daar ben je ook nu nog wel even mee bezig, want het is een traject van 6000 kilometer door elf staten, van Wood River in Illinois naar de monding van de Columbia River in Oregon. Onderweg is er veel informatie over de expeditie te zien, maar er is vooral veel gelegenheid voor wandelen, varen, paardrijden, enzovoort. Voor 2.500 dollar moet dat toch te doen zijn.

Verder lezen