Verkiezingsupdate: Running Mate Walz

De eerste indruk is positief. Walz heeft de uitstraling van een vrolijke All American Boy en zijn verleden klinkt goed: geboren op het platteland in Nebraska, vele jaren lid van de National Guard, coach van een voetbalteam en aardrijkskundeleraar (aanvankelijk zelfs even in een Indianenreservaat). Als lid van het Huis van Afgevaardigden zette hij zich in voor veteranenzaken (dat valt altijd goed in de USA) en was hij voorstander van homorechten, het recht op abortus en het legaliseren van cannabis. Sinds 2019 is hij gouverneur van Minnesota. Dat hij niet alleen een ‘linkse softie’ is bleek bij de rellen in Minneapolis na de dood van George Floyd door politieoptreden, waar hij de National Guard liet inzetten. Niet iemand uit de elite kortom, maar iemand uit de Midwest die door hard werken een mooie carrière heeft weten op te bouwen. Het idee is dat hij voor lager opgeleide kiezers in staten als Minnesota, Wisconsin, Nebraska en zelfs Pennsylvania – een belangrijke swing state – ‘iemand van ons’ is. Dit in tegenstelling tot de uit Californië afkomstige Harris, die wat ver van ‘de gewone man’ lijkt af te staan.

Ook zijn eerste optreden als kandidaat-veep verliep goed. Harris en hij slagen erin vrolijkheid uit te stralen. Walz werd pas onlangs nationaal bekend – want wie kent nou de gouverneur van Minnesota? – toen hij Trump & co als weirdos betitelde. Het lijkt een gouden greep: niet boos worden of serieus op alle onzin ingaan, maar belachelijk maken. Het legt ook precies de vinger op de zwakke plek van Trump. De man houdt onsamenhangende verhalen en ventileert uit de lucht gegrepen opvattingen en gedachten – om maar niet te zeggen dat hij af en toe ronduit wartaal uitslaat. Mogelijk begint eindelijk door te dringen dat de keizer geen kleren aan heeft.

Beeldvorming is (bijna) alles in de verkiezingen. Met het verdwijnen van de oude en broos ogende Biden heeft één van de speerpunten van Trump zich tegen hemzelf gekeerd: zijn leeftijd. In verhouding tot Biden leek Trump een zekere dynamiek uit te stralen, maar nu zien we alleen nog een wrokkige en boze oude man. Het contrast met het duo Harris & Walz is groot. Die zijn weliswaar met hun 59 en 60 jaar ook niet piepjong, maar ze slagen erin wel die indruk te wekken – zestig is het nieuwe veertig, nietwaar? De partijbijeenkomsten waar ze optreden zijn weliswaar preken voor eigen parochie, maar de uitstraling is goed.

Er is vaak discussie of de keuze van een running mate er eigenlijk iets toe doet. Zeker deze keer wel, kun je daarop antwoorden. De kiezers voor wie een vrouw van kleur, zoals dat tegenwoordig heet, een stapje te ver is, kunnen worden overgehaald door de keuze voor een degelijke blanke man die geen controverses oproept. Geharnaste Republikeinen en Trump-aficionados zullen er niet van onder de indruk zijn, maar uit de grote groep kiezers in het midden kan het voor een deel nét het verschil maken om naar de stembus te komen. Het Democratisch duo doet er goed aan om Walz een prominente rol te geven, ook na hun eventuele verkiezingswinst. De man heeft een goede staat van dienst, beter dan die van Trumps running mate.

Opvallend is trouwens dat het de laatste tijd niet meer voortdurend over Trump gaat; zelfs zijn keuze voor senator J.D. Vance uit Ohio als running mate maakte niet veel los. Een paar stomme uitspraken die Vance ooit had gedaan, onder meer over ‘kinderloze kattenvrouwtjes’, werden natuurlijk opgevist en de social media deden de rest. Ze waren ironisch bedoeld, was zijn verweer. Dat is altijd de laatste strohalm in dergelijke situaties, maar zo langzamerhand trapt niemand daar meer in.

Publicitair gezien hebben Harris en nu ook Walz daarentegen de wind in de zeilen. Het gevaar dreigt dat dit tot een feeststemming en zelfvoldaanheid leidt, met het idee dat de uitkomst van de verkiezingen al vast staat. De politieke geschiedenis heeft laten zien dat die denkfout fataal kan zijn (wereldberoemd werd de foto van een breed grijnzende president Truman die de krant omhoog houdt met de kop ‘Dewey defeats Truman’). Dat Harris zichzelf en haar team betitelde als underdogs die zich aan het terugvechten zijn toont realiteitszin. Misschien is dat wel de beste eigenschap voor een president.