1939: New York’s World Fair

In 1939 kregen Amerikanen een unieke mogelijkheid om in de toekomst te kijken. De New York World’s Fair bleek het licht aan het einde van de tunnel voor het land dat langzaam uit de Grote Depressie opkrabbelde. De exposities op de wereldtentoonstelling schetsten een toekomstbeeld waarbij Amerikaanse families verleid werden met revolutionaire uitvindingen als de wasmachine, de televisie en de autosnelweg. In de wijk Queens in New York vind je nog diverse erfstukken die aan de World Fair herinneren.

Het concept

In 1935 zagen enkele Amerikanen in het organiseren van een wereldtentoonstelling de perfecte remedie voor het zieke land. De Grote Depressie had grote schade aangericht en er was grote behoefte aan positieve signalen. De technologische vooruitgang bood hoop. Er braken betere tijden aan en dat moest worden verteld. Flushing Meadows was rond die tijd nog een moerassig gebied zonder enig doel, wat het terrein geschikt maakte om de wereldtentoonstelling te huisvesten. Een oppervlakte van meer dan 450 hectare werd opgedeeld in verschillende zones, die allemaal pasten binnen het thema ‘de wereld van morgen’. Binnen deze zones waren weer paviljoenen te vinden waarin landen en grote merken van die tijd zich konden manifesteren.

Tal van attracties, shows en artikelen waren te vinden op de wereldtentoonstelling. De nieuwste auto’s en treinen werden tentoongesteld, er werden workshops stofzuigen gegeven en waaghalzen konden achtbaanritjes en parachutesprongen maken. Neonlicht werd voor het eerst aan het publiek getoond, mannen in pak legden uit hoe een koelkast werkte en in het Nederlandse paviljoen waren onder meer Philipsproducten te koop. De New Yorkse wereldtentoonstelling was met andere woorden één grote blik in de toekomst.

Een belangrijk middel dat de organisatie inzette om de boodschap van de toekomst over te brengen en bezoekers naar New York te lokken was de filmdocumentaire over de familie Middleton. In deze één uur durende film, waaraan het nodige liefdesdrama te pas komt, ontdekken de Middletons hoe gemakkelijk het leven wordt in de komende decennia. Een illustrerende scene is een wedstrijdje vaatwassen tussen mevrouw A, die met de hand afwast, en mevrouw B, die een vaatwasser heeft. De man die de workshop leidt, doet verslag alsof hij op de Olympische Spelen staat en moeder en grootmoeder Middleton kijken genoegzaam toe vanuit het publiek.

Poster

Futurama

Het pronkstuk van de expositie was de transportzone. Het Futurama-project werd gesponsord door General Motors en ontworpen door Norman Bel Geddes. Het moest een Amerikaanse stad in 1960 uitbeelden. Het fascinerende aan Futurama is dat de ontwerpers behoorlijk dicht bij de werkelijkheid van de jaren zestig kwamen. Ze voorspelden dat de groei van steden aan de hand van de mobiliteit van de bewoners zou verlopen. Steeds meer mensen zouden naar de rustige voorsteden verhuizen, omdat ze de stad vandaaruit ook gemakkelijk en snel zouden kunnen bereiken. In de stad zouden voetgangers van gemotoriseerd verkeer gescheiden worden en moesten allerlei ingewikkelde wegenconstructies files voorkomen. Wat revolutionair was voor die tijd, vormt nu het beeld van een gemiddelde Amerikaanse stad.

Futurama

De erfenis

De wereldtentoonstelling was een groot succes. De boodschap van vooruitgang kwam aan bij het publiek en het evenement heeft zonder meer bijgedragen aan het optimisme en de wederopbouw van de Amerikaanse economie. Er waren echter ook tegengeluiden. Er was angst voor de grote hoeveelheid techniek, die de mens zou vervreemden van de wereld. Achteraf stelt menig criticus dat de World Fair de eerste stap naar hyperkapitalisme was, die net zo goed tot onmenselijkheid en vervreemding geleid zou hebben.

In de wijk Flushing Meadows zijn nog maar weinig fysieke herinneringen te vinden. De inrichting van het huidige Corona Park stamt voor een groot deel uit 1939. De gebouwen en standbeelden uit die tijd zijn echter bijna allemaal afgebroken voor de wereldtentoonstelling van 1964. Zo zijn de Trylon en de Perisphere, twee iconen uit 1939, afgebroken om plaats te maken voor de Unisphere, de beroemde metalen globe in Corona Park. Alleen in het Queens Museum of Art zijn nog erfstukken bewaard gebleven, zoals het Panorama of New York City, een enorme maquette van de stad New York. Flushing Meadows wordt door de New Yorkers dan ook steeds minder met de World Fair en steeds meer met sport geassocieerd. Dit laatste is niet verwonderlijk, aangezien de US Open er jaarlijks plaatsvindt en de honkbalploeg van de New York Mets er sinds de jaren zestig zijn thuiswedstrijden speelt.

Rest Fair Flushing Meadows
1937: De Hindenburg Ramp1939: Duitsland valt Polen binnen