Pueblo

Pueblo Eagle Dance De Pueblo is een inheemse bevolkingsgroep die afstamt van de Ancestral Pueblo’s, ook wel bekend als Anasazi. Dit oude volk leefde tussen 1000 en 1600 in de Four Courners-regio, daar waar de staten van Arizona, New Mexico, Colorado en Utah samenkomen. Het jongere Pueblo-volk omvat in totaal zo’n twintig groepen, waaronder de Zuni in Nieuw-Mexico en de Hopi in Arizona. Sommige historische dorpen zijn nog altijd bewoond en worden tot de oudste permanent bewoonde plaatsen in de VS gerekend. Voorbeelden zijn First, Second en Third Mesa in het Hopi Indian Reservation en Acoma Pueblo nabij Albuquerque.

Geschiedenis

Spaanse kolonisatie

Voor de Spaanse kolonisatie waren de indianendorpen autonoom en kwamen er bijna geen conflicten tussen verschillende volkeren voor. Dat veranderde in de zestiende eeuw. Spanjaarden claimden het land en probeerden de Pueblo te bekeren, wat tot conflicten leidde. Toen de Spanjaarden in 1675 drie indianenleiders ophingen in Santa Fe en een nog groter aantal publiekelijk martelden, begon Pueblo-leider Popé een verzetsbeweging. In 1680 brak er onder zijn leiding een grote opstand uit, waarbij bijna 400 kolonisten de dood vonden. 2.000 anderen werden verdreven. Het Pueblo-volk slaagde er echter niet in zich definitief van het Spaanse juk te ontdoen; Santa Fe werd niet veel later heroverd. De spanningen namen echter wel af en de band tussen beide volken werd steeds beter. Op den duur ging het indianenvolk zijn eigen religie en gebruiken met die van de Spaanse overheersers mengen.

In het midden van de jaren 1800 voerde de Amerikaanse overheid oorlog tegen de Pueblo om territorium te verkrijgen. Tussen 1880 en 1940 werden vele indiaanse kinderen van hun families weggenomen en naar christelijke internaten gestuurd waar hun de Engelse taal en een Amerikaanse leefstijl werd aangeleerd. De Pueblo leven tegenwoordig nog in enkele oorspronkelijke dorpen (eveneens pueblo's genaamd), voornamelijk in gelegen op hoge mesa’s in Noordoost-Arizona en Noord-New Mexico.

Oorspronkelijke dorpen van Pueblo

Cultuur

Dorpen

Toen de Spanjaarden de regio ontdekten, troffen zijn verschillende indianendorpen aan die ze ‘pueblo’ noemden, naar het Spaanse woord voor ‘dorp’. Naar verloop van tijd kregen de indianenvolken dezelfde naam. De dorpen waren permanente verblijfplaatsen, vaak tegen een rotswand gebouwd in een soort appartementsstructuur, gemaakt van modder, steen en klei. Alle Pueblo-dorpen van voor de Spaanse kolonisatie waren zelfstandige eenheden, met een dorpsraad van hoofden. De indianen kwamen samen in ‘kivas’, ondergrondse ceremoniële ruimtes.

Kiva Pueblo

Verbouwen en jagen

De Pueblo waren van oorsprong boeren. Rondom de Rio Grande-rivier verbouwden ze maïs en katoen op geïrrigeerde velden en op rivierbodems. Traditioneel werkten vrouwen in de landbouw, terwijl de mannen jaagden. De inheemse buurvolkeren van de Pueblo, de Navajo en Apache, hielden er een heel ander en meer nomadisch leven op na en stalen regelmatig gewassen van de Pueblo. De Pueblo-volken in de oostelijke gebieden stuurden soms jachtgroepen naar de vlaktes om op bizons te jagen. Mannen droegen kilts en een shirt, de vrouwen hulden zich in gekleurde katoenen jurken droegen. Beide seksen droegen bovendien wikkeldoeken.

Na de Spaanse kolonisatie veranderden de verhoudingen. Omdat jagen steeds moeilijker werd, gingen de Hopi schapen hoeden. Landbouw was nu een taak van de mannen, net als schapen hoeden, het maken van moccasins (schoenen), uitvoeren van ceremonies en weven van dekens en kledingstukken. Vrouwen maakten manden en aardewerk, zorgden voor de kinderen en de jongeren, maalden maïs en haalden water.

Pueblo landbouw historie cultuur

Kunst

De meeste hedendaagse Pueblo’s produceren kunst en kunstnijverheid, zoals artistiek Hopi-aardewerk. De Zuni staan sinds de negentiende eeuw bekend om hun zilveren en turkooizen sieraden, manden, kralenwerk en aardewerk van hoge kwaliteit.

Geloof en rituelen

Religie is een belangrijk aspect van de Pueblo-cultuur. Religieuze ceremonies van de Hopi richten zich al eeuwenlang op ‘kachina’, een verzamelnaam voor geesten uit de natuur. Het volk verbeeldt de kachina door houten gemaskerde poppen, die tegenwoordig vaak in souvenirwinkeltjes verkocht worden. In ceremonies tijdens het groeiseizoen worden de geestfiguren uitgebeeld door gemaskerde dansers. Net als vroeger, worden de religieuze bijeenkomsten vaak gehouden in een kiva, een ronde ondergrondse kamer die bijna altijd gesloten is voor ander publiek. Andere Pueblo-groepenmaken ook gebruik van kiva’s, deze zouden afkomstig zijn uit de tijd van de Ancestral Pueblo.

De Zuni kennen ook een kachina-cultuur. Zij noemen de kachina echter ‘koko’. Het volk neemt aan dat sommige geesten in de bergen leven, anderen in een groot dorp op de bodem van het mythische meer Listening Spring Lake, op het kruispunt van de Zuni- en Little Colorado-rivieren. De Zuni gooien offerandes in de vorm van voedsel in de rivieren om de geesten gunstig te stemmen.

De huidige ceremonies variëren van dorp tot dorp, maar de Corn Dance is iets dat vaak voorkomt. Deze dans vindt plaats op verschillende dagen vanaf het eind van de lente tot de zomer en moet tot een rijke oogst leiden.

Bezienswaardigheden

Leer meer

Wil je meer weten over de Pueblo? Dan kun je een bezoek brengen aan een van de volgende plaatsen:

  • Taos Pueblo, Taos New Mexico: Taos is een kunstzinnige kolonie waar eeuwen van Spaans en indiaans erfgoed gekoesterd wordt. De indianengemeenschap Taos Pueblo ligt ten noorden van de stad. Je kunt - tegen betaling - de meerlaagse adobewoningen bekijken die al ruim 1000 jaar bewoond worden.
  • Indian Pueblo Cultural Center, Albuquerque: Hier vind je informatie over de geschiedenis en cultuur van het Pueblo-volk, verteld vanuit het perspectief van de indianen zelf. Dit culturele centrum wordt namelijk geleid door verschillende indiaanse dorpen uit de Rio Grande-streek en gemeenschappen rond Albuquerque en Santa Fe. Het gebouw ziet eruit als een Pueblo-nederzetting en ligt rond een grote binnenplaats die in indiaanse stijl versierd is. De binnenplaats is elk weekend het toneel van indiaanse dans. Naast een restaurant met Pueblo-maaltijden vind je er winkels met aardewerk, juwelen en ander handwerk.
  • Acoma Pueblo: Acoma Pueblo ligt ongeveer een uur rijden van Albuquerque, op de top van een honderd meter hoge tafelberg. Door deze hoge ligging kreeg de nederzetting de bijnaam Sky City. Op deze manier waren de indianen die er leefden goed beschermd tegen aanvallen van Spaanse kolonisten. Tegenwoordig wonen er zo’n dertig mensen en zijn er nog zeven kiva’s. Tijdens feesten keren er duizenden indianen naar hun voorouderlijke pueblo terug. Naast Pueblo-gebouwen staat er een missiekerk uit 1629, de San Esteben del Rey. Acoma kan alleen met gids bezocht worden.
  • Hopi Indian Reservation: Tussen de Grand Canyon en Canyon de Chelly ligt het Hopi-reservaat, midden in een onherbergzaam en droog landschap. De meeste nog bewoonde Pueblo-dorpen liggen op of bij een van de drie grote mesa’s (tafelbergen) en zijn sinds de twaalfde eeuw bewoond. First Mesa staat bekend om de bewerkte kachina-figuren en beschilderd aardewerk, Second Mesa om zilveren sieraden en gevlochten manden en Third Mesa om manden en geweven tapijten. Walpi, gelegen op First Mesa, bevindt zich op een erg spectaculaire locatie: op sommige plaatsen is het dorp slechts 33 meter breed, met aan weerszijden een diepe afgrond. Vanaf het Ponsi Visitor Center is een Walpi-tocht te maken. Deze duurt een uur en omvat verschillende stops, waar je onder andere de mogelijkheid hebt om handgemaakte indiaanse voorwerpen te kopen. Op Second Mesa is een reeks galeries en winkels met kunst en nijverheid. Het Hopi Cultural Center huisvest een restaurant en hotel, en een museum met een fotocollectie. De pueblo Old Oraibi op Third Mesa is alleen van belang door de bewering dat het de oudste permanent bewoonde nederzetting in Noord-Amerika zou zijn.

Taos Pueblo New Mexico
5 oktober infodag Texas Style
met rodeostier en extra presentaties over Texas
Meld je gratis aan
20 oktober: Roadshow in Breda
Zuidwest-Amerika, West-Canada en camper!
Meld je gratis aan