Navajo

Navajo De Navajo, ook wel Dineh genoemd, is een inheems volk dat leeft in het zuidwesten van de Verenigde Staten. De Navajo-indianen kennen een veelbewogen geschiedenis en een rijke cultuur, die tot de dag van vandaag met trots uitgedragen wordt. Veel Navajo leven tegenwoordig in Navajo Nation, een gebied tussen Utah, Arizona en New Mexico waar het oorspronkelijke Amerika nog tot in elke zandkorrel voelbaar is. Tussen de rode rotsen in de uitgestrekte woestijn voel je de krachten van oude geesten en de (vaak pijnlijke) geschiedenis die zich hier heeft afgespeeld.

Geschiedenis

Van Canada naar Zuidwest-Amerika

Het wordt algemeen aangenomen dat het Navajo-volk tijdens de laatste ijstijd via een landbrug over de bevroren Beringzee van Azië naar Noord-Amerika is gekomen. Ze kwamen terecht in het huidige Canada. Honderden jaren voor de komst van de Europeanen trokken de Navajo – net als veel van de aan hen verwante Apache-indianen – naar het zuidwesten van de Verenigde Staten. De Navajo worden soms tot de Apache gerekend, omdat ze tot dezelfde taalfamilie behoren, namelijk die van het Athabaskan.

In het zuidwesten woonden al andere indianen in Pueblo-dorpen. De Navajo waren een nomadisch volk dat regelmatig de Pueblo-dorpen aanviel. Tegen de tijd dat de eerste Spanjaarden arriveerden in de vijftiende eeuw, hadden de Navajo vele gebruiken overgenomen van de Pueblo. Zo hadden ze de rooftochten verruild voor landbouw.

Civilisatie

In 1598 arriveerden er Europese kolonisten in de Pueblo-dorpen die de indianen probeerden te ‘civiliseren’. Ze leerden hen onder andere schapen hoeden, zilversmid worden en ranches houden en probeerden hen belasting te laten betalen in de vorm van arbeid en producten. Ook wilden de Spanjaarden de Pueblo bekeren tot het christendom. Op het uitoefenen van een niet-christelijke religie stonden zware straffen. In 1680 had een Pueblo genaamd Popé genoeg van de Spaanse praktijken en leidde hij een opstand tegen de Spanjaarden. De Spanjaarden vluchtten naar het huidige El Paso, Texas. Veel Pueblo-dorpen werden na verloop van tijd verlaten en de inwoners vluchtten naar de bergen of zochten onderdak bij andere volken, waaronder de Navajo.

Op 31 augustus 1849 kwamen James Calhoun en kolonel James Washington als afgevaardigden van de Amerikaanse overheid samen met een groep soldaten naar de Chuskabergen in Arizona om een conferentie te houden met de plaatselijke Navajo. Ze wilden overheidsplannen bespreken om forten in de regio te bouwen waar kolonisten zich konden vestigen. De bijeenkomst eindigde door een misverstand in een rel, waarbij zeven Navajo-indianen werden gedood door de Amerikanen. De overlevenden verspreiden hun verhalen over het incident, wat leidde tot grote haat tegen de Amerikaanse overheid. Navajo-indianen Zarcillo Largo en Ganado Mucho hadden verdragen getekend met de Amerikanen, maar aangezien er geen officiële leiders onder de volkeren waren en slechts weinig anderen kennis hadden van de verdragen, ging niemand er in mee. De Amerikaanse overheid besloot ondanks de mislukte conferentie toch een fort te bouwen in Oost-Arizona. Dit leidde onder de Navajo tot meer haat tegen de Amerikanen. Uit wraak vermoordden ze een slaaf van een Amerikaanse commandant. De Amerikanen waren woedend en eisten uitlevering van de moordenaar. Largo bood de Amerikanen geld aan, maar dit werd geweigerd. De Navajo brachten vervolgens een dode Mexicaan en wezen hem aan als moordenaar. De Amerikanen trapten er echter niet in en vermoordden een aantal Navajo. Eind april 1860 besloten duizenden Navajo-krijgers onder leiding van Manuelito en Baboncito het Amerikaanse fort aan te vallen. Ze kregen het bijna in handen.

Strijd

In 1862 werd generaal James Carleton aangesteld als nieuwe commandant van Nieuw-Mexico. Aangezien de lokale kolonisten bang waren voor de Navajo kreeg Carleton van de Amerikaanse overheid toestemming om de Navajo uit het gebied te verwijderen, indien nodig met geweld. Een andere reden om de Navajo te verwijderen was het vermoeden dat het gebied rijk was aan kostbare mineralen zoals goud. Christopher Carson leidde de operatie tegen de Navajo. Hij trok hiervoor naar Fort Defiance in Arizona en gaf het bevel dat alle indianen die zich niet overgaven zouden worden vermoord. Hij trok vanuit daar met zijn troepen naar de voor Navajo heilige Canyon de Chelly. Carson paste de tactiek van de verschroeide aarde toe, waardoor de Navajo geen eten meer hadden.

Eind 1864 hadden 8.000 Navajo zich overgegeven. Ze moesten meer dan 640 kilometer lopen naar Fort Sumter in het oosten van Nieuw-Mexico. Deze wandeling ging de Navajo-geschiedenis in als ‘The Long Walk’. Slechts een aantal Navajo lukte het te ontsnappen. Eenmaal aangekomen in het fort stierven vele Navajo door gebrek aan eten en verzorging. De niet-indiaanse bevolking reageerde boos en uitte kritiek op Carletons plan. Er werd besloten om de Navajo over te brengen naar Oklahoma. De Navajo-leider Barboncito weigerde dit en eiste dat ze terug werden gebracht naar hun thuisland. Uiteindelijk kregen de Navajo 3,5 miljoen hectare land in het noordoosten van Arizona en het noordwesten van Nieuw-Mexico van de Amerikaanse overheid. Daarnaast ontvingen ze benodigdheden voor landbouw en scholing.

Canyon de Chelly Navajo

Cultuur

Pueblo-cultuur

Na de komst van de Spanjaarden begonnen de Navajo steeds meer van de cultuur van de Pueblo-indianen over te nemen. Zo leerden ze onder andere weven, zandschilderen en namen ze een deel van de mythologie over. Vooral het weven van dekens ging een steeds belangrijkere rol spelen in de Navajo-cultuur. Elke Navajo-regio ontwikkelde zijn eigen weefpatronen die bijvoorbeeld terugkwamen in de kleding.

De Navajo zijn goede wevers

Hogáns

De Navajo waren rond 1800 geen nomaden meer. Ze leefden in familieverband in zelfgebouwde hogáns, ronde structuren van hout en aarde. De deur van een hogán is altijd naar het oosten gericht, zodat de opkomende zon begroet kan worden voor spirituele rijkdom. Voor Navajo is het familieleven erg belangrijk. Vele spelletjes en tradities komen voort uit de liefde voor hun land. Een typisch Navajo-gericht is schaap met maïs, dat op vele manieren bereid wordt.

Religie

De Navajo geloven dat ze zijn gecreëerd door heilige wezens en dat ze uit een lagere wereld in deze wereld zijn gekomen, die ze de vierde of soms vijfde wereld noemen. Volgens mythes kwamen de Navajo niet via de landbrug met Azië Noord-Amerika binnen, maar via het zuiden van Amerika. Ze geloven dat hun schepper hen tussen vier heilige bergen plaatste die de vier windrichtingen representeren. De Mount Blanca in Colorado representeert het oosten, Mount Taylor in Nieuw-Mexico is de heilige berg van het zuiden, de San Francisco Peaks in Arizona staan voor de heilige bergen van het westen en de Mount Hesperus in Colorado staat symbool als heilige berg van het noorden.

Tussen deze bergen, die samen de Four Corners-regio vormen, ligt El Huerfano Mesa, die beschouwd wordt als het centrum van de aarde en de plaats waar de Navajo-goden wonen. Deze berg geldt als de ‘longen’ van Navajo-land. Het is de plaats waar de Veranderende Vrouw (Asdzaa Nadleehe) haar puberteit onderging, voor het eerst in een Hogán leefde en beviel van een krijgertweeling. De Veranderende Vrouw representeert onder andere de almaar wisselende seizoenen en de levenscyclus. El Huerfano is nog steeds voor veel Navajo een plaats om de volwassenwording van meisjes te vieren. Governador Knob wordt gezien als het hart van Navajo-land. De Navajo Mountain in zuidoost-Utah wordt ten slotte beschouwd als het hoofd van de aarde. De drie bergen zijn tevens de woonplaats van Navajo-goden en staan dus symbool voor de traditionele religieuze overtuigingen van de Navajo.

Hedendaagse Navajo

Erfgoed en bezienswaardigheden

Tegenwoordig leven er nog ruim 300.000 Navajo nog in de reservaten die ze toegewezen kregen van de overheid. Hun grondgebied is echter flink uitgebreid en omcirkelt het hele territorium van de Hopi-indianen. Navajo Nation strekt zich uit over de staten Utah, Arizona en New Mexico. Soms delen de Navajo stukken land met de Hopi. Het is mogelijk de Navajo te bezoeken. Het landschap fotograferen mag onbeperkt, wil je een "indiaan" op de foto zetten, vraag dan altijd vooraf toestemming! We raden je de volgende bezienswaardigheden aan:

  • Monument Valley: In dit eindeloze woestijnlandschap vind je grote rode zandsteenformaties en tafelbergen. Ook kun je hier de rots van ons logo vinden! Het is een aanrader om met een jeeptour mee te gaan: een Navajo neemt je mee de vallei in en kan je alles vertellen over de leefwijze van de Navajo.
  • Antelope Canyon: Bij Page in Noordwest-Arizona ligt de Antelope Canyon. Ga mee met een jeeptour en daal af in deze prachtige kloof. De zandstenen wanden van de canyon vormen midden op de dag een prachtig schouwspel met de stralen van de zon.
  • Canyon de Chelly: Kleurrijke kliffen, kloven, oude ruïnes en indianen, dat is Canyon de Chelly in een notendop. Navajo-indianen beheren dit Navajo Tribal Trust Land in samenwerking met de National Park Service, een situatie die uniek is in Amerika. Er wonen nog steeds Navajo-families in de kloof; hun traditionele woningen (hogans) zijn te zien vanaf de kloofranden.
  • Meer informatie over het landgoed dat de Navajo beheren vind je via http://navajonationparks.org/parks.htm.

Antelope Canyon Navajo
Infodag zat. 23 nov @ Zwolle
drie regio's, twee campers
Meld je gratis aan
20 oktober: Roadshow in Breda
Zuidwest-Amerika, West-Canada en camper!
Meld je gratis aan